Mang bình nước khi đi xe ga: để ở đâu cho không vướng chân và tay lái

Trả lời nhanh: đi xe ga cả ngày ở Hà Nội thì mang theo bình nước là hợp lý, nhưng đừng để nó lỏng trên sàn chân hay treo bừa lên tay lái. Trước khi chạy, kiểm tra nắp đã vặn kín, bình không thể lăn, chỗ để được phép trên đúng mẫu xe, và cả bình lẫn dây quai không vướng tay, chân, tay lái hay phanh. Muốn uống thì dừng xe ở chỗ an toàn trước.

Nghe có vẻ nhỏ, nhưng một chai nước lăn xuống dưới chân đúng lúc phanh gấp là đủ gây rối. Bài này giúp bạn chọn chỗ để bình nước trên xe ga thuê, kiểm tra rò rỉ và sắp xếp những lần dừng uống nước trong ngày nắng.

Bình nước là một món hàng có trọng lượng

Hãy coi bình nước như một món hàng nhỏ nhưng có thể khá nặng: một lít nước nặng khoảng một cân, chưa kể vỏ bình. Hình trụ tròn dễ lăn, nắp có thể rỉ, quai xách có thể móc vào đồ khác. Cùng một chiếc bình có thể vừa khít hộc đựng đồ của xe này nhưng lại nguy hiểm trên xe khác. Vì vậy không có “chỗ để an toàn chung” cho mọi xe ga; hãy xem sách hướng dẫn và hỏi cửa hàng về đúng chiếc xe bạn đang thuê.

Đừng biến sàn chân thành chỗ để chai nước

Sàn chân của xe ga trước hết là chỗ đặt chân và chỗ để chân di chuyển khi bạn chuẩn bị dừng. Chai nước kẹp giữa hai giày có thể lăn ra khi phanh, hoặc túi đựng chai có thể vướng chân đúng lúc bạn cần đặt chân xuống đường. Thử tư thế chân khi xe đang đứng yên; nếu món đồ làm chân khó cử động thì bỏ nó ra khỏi chỗ đó trước khi chạy. Bài để đồ ở sàn xe ga: kiểm tra chỗ để chân trước khi chạy nói chung về hàng hóa trên sàn xe; bài này chỉ tập trung vào bình nước uống.

Nhà sản xuất cho phép để gì, ở đâu

Nhiều mẫu xe ga có hộc đựng đồ phía trước, móc treo đồ hoặc cốp dưới yên, nhưng mỗi chỗ có giới hạn riêng. Ví dụ, sách hướng dẫn của Yamaha NMAX (bản châu Âu) mô tả hộc đựng đồ nhỏ phía trước và lưu ý đồ để trong đó không được cản trở việc điều khiển xe, kèm tải trọng tối đa riêng cho mẫu đó. Con số đó không dùng được cho Vision, Air Blade hay một đời NMAX khác. Một hộc trông rộng chưa chắc đã là chỗ để bình nước, và một cái móc treo nhỏ chưa chắc chịu được bình đầy. Nếu xe không có chỗ phù hợp, hãy mang ít nước hơn hoặc đổi cách mang.

Chọn bình có nắp đóng chắc

• Nắp vặn, vòi uống hay nắp bật phải khóa hẳn, không nứt, không lỏng.
• Bình cứng dễ kiểm tra hơn túi nước mềm bị bóp méo khi đè đồ lên.
• Quai xách tiện khi đi bộ nhưng không được lủng lẳng gần bánh xe hay bộ phận chuyển động. Tháo quai hoặc cho bình vào túi kín.
• Bình giữ nhiệt có thể không kín hoàn toàn khi nằm ngang, dù quảng cáo là chống tràn.

Thử rò rỉ khi xe đang đỗ

Trước khi cất bình, đóng nắp và nhìn mặt ngoài, nắp và gioăng. Nếu nhà sản xuất bình cho phép, nhẹ nhàng lật ngược bình đã đóng trên bồn rửa hoặc chỗ an toàn xem có nước rỉ ra không. Đừng thử phía trên thiết bị điện hoặc cửa bình xăng, và đừng lắc bình đựng đồ uống nóng. Nắp rỉ thì thay nắp hoặc dùng bình khác, đừng để nước ngấm sang đồ đạc khác. Túi bọc bình có thể giữ bớt hơi nước đọng ngoài thành bình lạnh, nhưng không thay được một cái nắp tốt.

Cốp dưới yên: tiện nhưng có thể nóng

Cốp xe kín nên trông như chỗ lý tưởng, nhưng cốp có thể nóng lên do nắng và nhiệt động cơ. Sách hướng dẫn Yamaha NMAX nói trên cũng lưu ý không để đồ dễ hỏng vì nhiệt và đồ ăn uống trong cốp sau của mẫu đó. Đừng mặc định cốp xe là tủ mát. Nếu chỗ duy nhất còn lại là cốp nóng, hãy chọn cách mang khác hoặc mua nước ở điểm đến. Cốp cũng là nơi bạn thường để áo mưa, giấy tờ; một chai rỉ nước có thể làm ướt hết.

Đừng tự gắn giá để cốc lên tay lái xe thuê

Giá để cốc kiểu xe đạp trông tiện, nhưng khu vực tay lái xe máy có tay phanh, công tắc, dây cáp và góc đánh lái. Một bình nước cồng kềnh có thể che đồng hồ, chạm vào đầu xe khi đánh lái hết cỡ, hoặc cản tay phanh. Không kẹp, dán hay buộc phụ kiện lên xe thuê khi chưa được cửa hàng đồng ý. Nếu cửa hàng có phụ kiện phù hợp, hãy thử khi xe đứng yên, tắt máy, đánh lái hết hai bên xem có vướng gì không.

Dừng xe rồi hãy uống

Vừa mở nắp, ngửa cổ uống, vừa giữ tay lái nghĩa là bạn phân tán sự chú ý và có thể phải rời một tay khỏi tay lái. Bộ quy tắc giao thông Highway Code của Anh (quy tắc 148) liệt kê ăn uống là một nguồn gây mất tập trung cần tránh khi lái xe; đây là tài liệu tham khảo về an toàn, không phải luật Việt Nam. Ở Việt Nam, điều đơn giản và an toàn nhất là: dừng ở chỗ được phép dừng, dựng chân chống, lấy bình, uống, đóng nắp và cất lại rồi mới đi tiếp. Đừng tận dụng lúc đèn đỏ để loay hoay với chai nước.

Sắp xếp chỗ nghỉ uống nước trong ngày nắng

Một ngày đi nhiều quận, một chuyến đi giao hàng hay một vòng tham quan dài thường có ít điểm dừng thoải mái. Hãy lên trước các lần nghỉ thay vì cố chạy rồi dừng đột ngột giữa làn vì khát. Quán nước, bãi giữ xe hoặc cây xăng có chỗ để xe đều phù hợp hơn lề đường đông xe. Khi đi xa, bạn có thể ghim sẵn cây xăng, quán nước, nhà vệ sinh trên bản đồ. Nếu đang tính ngân sách, bài chi phí một ngày đi xe máy ở Hà Nội giúp cộng cả tiền nước uống và gửi xe.

Túi bị ướt là chuyện riêng

Hơi nước đọng ngoài bình lạnh hoặc nắp kín chưa tới có thể làm ướt hóa đơn, giấy tờ, găng tay hay đồ điện tử. Để giấy tờ và đồ sợ nước ở ngăn khô riêng, đừng dùng chung một ngăn hở với bình nước. Nếu mang máy tính, bài chở laptop bằng xe máy: chống va đập, chống nước có hướng dẫn chi tiết. Thấy nước rỉ ra thì tìm chỗ đỗ, kiểm tra đồ rồi mới đi tiếp; đừng thọc tay vào túi khi đang chạy. Nếu nước rỉ vào công tắc hay đầu nối điện của xe, báo cửa hàng thay vì tự đoán là xe vẫn ổn.

Rót nước và vệ sinh bình cho gọn

Lấy nước từ nguồn nước uống đáng tin cậy và giữ sạch miệng bình. Đừng đặt bình mở nắp trên nền cây xăng có dầu, xăng rơi vãi. Nếu mua nước chai, đừng rót sang bình khi đang ngồi trên xe hay khi xe còn nổ máy. Bỏ vỏ chai vào thùng rác thay vì nhét xuống sàn xe để rồi bị gió thổi bay. Bình dùng nhiều lần giúp bớt rác nhựa, nhưng lợi ích đó không phải lý do để chấp nhận một chỗ để thiếu an toàn.

Hỏi cửa hàng gì lúc nhận xe

• Xe này có hộc đựng đồ phía trước hay móc treo nào dùng được cho bình nước đầy không?
• Cốp xe có hay nóng không, nên để gì và không nên để gì trong đó?
• Chỗ nào cần tránh vì gần động cơ, nắp xăng hay bộ phận điều khiển?
• Cửa hàng có cho gắn phụ kiện để cốc không, hay hợp đồng không cho thay đổi phụ kiện?

Nếu còn phân vân, hãy đưa chiếc bình của bạn ra so thử ngay khi xe đang đỗ. Không có chỗ phù hợp thì dùng bình nhỏ hơn trong túi kín, hoặc mua nước ở điểm đến.

Thói quen hằng ngày

1. Trước khi chạy: bình sạch, không đổ quá đầy, nắp đã vặn kín.
2. Chỗ để đúng, bình không lăn, không trượt, không có dây quai thò ra ngoài.
3. Hai tay, hai chân vẫn thao tác bình thường, tay lái đánh hết cỡ không vướng.
4. Muốn uống: dừng ở chỗ an toàn, tắt máy, uống xong đóng nắp rồi cất lại.
5. Sau mưa hoặc nắng lâu: kiểm tra bình và túi xem có rỉ nước hay nóng bất thường.

So sánh nhanh các chỗ để

Câu hỏi thường gặp

Kẹp chai nước giữa hai chân trên xe ga có sao không?

Không nên để lỏng. Chai lăn có thể vướng chân đúng lúc phanh hoặc lúc cần chống chân. Chỉ dùng chỗ để được phép và giữ bình chắc chắn.

Cốp xe có hợp để nước uống không?

Không phải lúc nào cũng hợp. Cốp có thể nóng và một số sách hướng dẫn khuyên không để đồ ăn uống trong đó. Hỏi cửa hàng về đúng mẫu xe.

Có được gắn giá để cốc lên xe thuê không?

Hỏi cửa hàng trước. Không tự kẹp, dán hay khoan thêm phụ kiện vào xe thuê.

Đi chậm thì vừa đi vừa uống được không?

Nên dừng hẳn. Khi xe đang chạy, bạn cần cả hai tay và sự chú ý cho việc điều khiển xe.

Nắp chống tràn có bảo đảm không rỉ nước?

Không chắc. Kiểm tra gioăng, nắp và để đồ sợ nước ở ngăn riêng.

Nước đổ ra trong túi thì làm sao?

Dừng ở chỗ được phép, kiểm tra đồ đạc và làm theo hướng dẫn của nhà sản xuất thiết bị bị ướt trước khi đi tiếp.

Cần hỏi về xe cụ thể?

Thuê xe máy Nguyễn Hà ở Ngõ 5 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, Hà Nội (gần Bến xe Gia Lâm), mở cửa 09:00–21:00 hằng ngày. Gọi hoặc nhắn Zalo 0334 699 969 để hỏi chỗ để đồ trên đúng mẫu xe bạn định thuê.

Nguồn đã đối chiếu

• Yamaha Motor Europe, sách hướng dẫn sử dụng NMAX: yamaha-motor.eu
• UK Highway Code, quy tắc 103–158 (quy tắc 148 về mất tập trung): gov.uk
• Motorcycle Safety Foundation, hướng dẫn về chở hàng an toàn: msf-usa.org

Bản tiếng Anh: A Reusable Water Bottle on a Scooter.