Hành lý và phụ kiện
Thử mũ bảo hiểm khi nhận xe thuê: cỡ mũ, quai và độ vừa
Khoảng 7 phút đọc
Khi nhận xe thuê, người ta thường xem kỹ giấy tờ, kiểm tra phanh, lốp, đèn, còn chiếc mũ bảo hiểm thì cầm lên đội luôn. Trong khi đó, mũ là thứ duy nhất trong bộ đồ thuê bảo vệ đầu bạn. Mũ quá rộng sẽ xê dịch đúng lúc cần nằm yên; quai không cài hoặc đã sờn có thể khiến mũ bật ra. Việc thử mũ chỉ mất vài phút, không cần dụng cụ và có thể làm ngay tại cửa hàng trước khi bạn trả tiền.
Trả lời ngắn: xem tình trạng mũ trước (vỏ, lót, quai, khóa, tem hợp quy), rồi thử cỡ: mũ ôm đều, không gây điểm đau và không xô lệch khi bạn quay đầu. Sau đó cài quai đúng cách của loại mũ đó và đội thử vài phút. Mũ có quai sờn, khóa hỏng hoặc quá rộng thì xin đổi chiếc khác.
Luật yêu cầu gì ở chiếc mũ
Khoản 2 Điều 33 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ năm 2024 quy định người lái xe và người được chở trên xe mô tô, xe gắn máy phải đội mũ bảo hiểm theo đúng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và cài quai đúng quy cách. Luật không đưa ra một con số chung kiểu “lách vừa hai ngón tay” để đo độ chặt của quai; cách cài đúng là cách hãng sản xuất chiếc mũ đó hướng dẫn. Quy định chi tiết hơn về người lái và người ngồi sau có trong bài quy định đội mũ bảo hiểm khi đi xe máy.
Bước 1: nhìn tình trạng mũ trong nửa phút
- Tem và thông tin hãng: xem tên hãng, mẫu mũ và dấu hợp quy. Tem là điểm bắt đầu để đối chiếu, không chứng minh mũ còn tốt hay chịu va đập được bao nhiêu. Cách đọc dấu CR có trong bài mũ bảo hiểm có tem hợp quy.
- Vỏ mũ: từ chối mũ có vết nứt sâu, vỏ móp hoặc nhựa đã bạc, giòn. Mũ hấp thụ va đập bằng cách tự hỏng bên trong; chiếc mũ đã từng va đập thì còn ít khả năng bảo vệ hơn.
- Lót mũ: phân biệt lớp đệm êm (vải, mút mềm) với lớp xốp chịu va đập. Đừng ấn, bóc hay tháo lớp xốp để thử; hãy hỏi cửa hàng mũ đã từng bị rơi hay va đập chưa.
- Quai và khóa: xem quai có sờn, rách gần khóa không, khóa có nứt, kẹt cát không. Khóa bấm, khóa hai vòng chữ D và các kiểu khác cài khác nhau; nếu chưa quen, nhờ cửa hàng cài mẫu một lần.
- Kính chắn hoặc lưỡi trai: kính phải khít, không nứt mép, không xước đến mức cản tầm nhìn; lưỡi trai phải chắc, không lỏng lẻo.
Bước 2: thử cỡ mũ
Thứ tự có ý nghĩa: thử cỡ trước, quai sau, độ thoải mái cuối cùng. Mũ sai cỡ thì siết quai cũng không cứu được, và lớp đệm dày không sửa được một chiếc vỏ rộng hơn đầu một cỡ.
- Ôm đều, không đau: mũ ép nhẹ và đều quanh đầu, không có điểm đau ở trán hay hai bên thái dương. Hướng dẫn chọn mũ của Cơ quan An toàn Giao thông Đường cao tốc Hoa Kỳ (NHTSA) cũng nêu ba điểm này: kích cỡ và hình dáng đầu, áp lực ôm đều không gây đau, và mũ có xê dịch khi cử động đầu hay không.
- Không xê dịch khi quay đầu: đội mũ, nhẹ nhàng quay đầu sang hai bên và gật đầu. Nếu mũ trượt theo đầu chậm hơn hoặc lắc lư, mũ quá rộng.
- Đúng vị trí: mũ nằm đúng vị trí hãng thiết kế, không hất ra sau gáy để lộ trán, cũng không sụp xuống che mắt.
- Mũ chiếc này không vừa thì xin chiếc khác: mũ cùng cỡ nhưng khác hãng có thể ôm đầu rất khác nhau.
Bước 3: cài quai đúng cách
- Cài theo đúng kiểu khóa của mũ: khóa bấm, khóa hai vòng chữ D hay kiểu khác đều có cách cài riêng; tiếng “cach” không phải lúc nào cũng là dấu hiệu chung.
- Chỉnh độ dài quai theo hướng dẫn của hãng, đủ chặt để mũ không tuột mà không siết đau cổ.
- Kiểm tra lại khi quai đã cài: quay và gật đầu nhẹ một lần nữa. Đừng giật mạnh hay vặn mũ để “thử” độ bền.
- Thử mở khóa bằng một tay. Khóa cứng, kẹt cát hoặc phải vật lộn bằng hai tay sẽ khiến bạn có xu hướng cài lỏng cho tiện, và đó là lúc quai hết tác dụng.
Bước 4: đội thử vài phút
Điểm đau thường chỉ hiện ra sau vài phút. Trong lúc làm giấy tờ hoặc kiểm tra xe, cứ đội mũ. Nếu bắt đầu nhức ở một điểm, đó là dấu hiệu sai hình dáng chứ không chỉ sai cỡ, và đội lâu không làm nó hết đau. Xin thử một mẫu khác.
Những trường hợp hay gặp và cách xử lý
| Bạn thấy | Thường là | Nên làm |
|---|---|---|
| Mũ lắc khi quay đầu | Vỏ mũ rộng hơn đầu | Xin cỡ nhỏ hơn hoặc mẫu khác; không “chữa” bằng cách siết quai thật chặt |
| Nhức đầu sau vài phút | Sai hình dáng với đầu bạn | Thử hãng hoặc mẫu khác |
| Lót mũ hỏng, không rõ mũ từng va đập | Cần kiểm tra tình trạng; lớp đệm không phải lớp xốp bảo vệ | Xin chiếc khác |
| Quai sờn gần khóa hoặc khóa nứt | Quai có thể không giữ được mũ | Từ chối chiếc mũ này |
| Không có tem, không có thông tin hãng, vỏ nhẹ bất thường | Có thể không đạt quy chuẩn | Xin chiếc có tem hợp quy |
| Đầu to, mũ nào cũng chật | Mũ thuê thường tập trung ở cỡ phổ biến | Hỏi cỡ lớn nhất cửa hàng có, hoặc tự mua mũ riêng |
Mũ cho người ngồi sau và cho trẻ em
Người ngồi sau cần mũ riêng, được thử độc lập theo đúng các bước trên; chiếc mũ của bạn vừa không có nghĩa chiếc kia cũng vừa. Với trẻ em, mũ người lớn không vừa đầu trẻ dù đội lên được. Hãy hỏi trước cửa hàng có mũ cỡ trẻ em không; các câu hỏi cụ thể có trong bài chở trẻ nhỏ bằng xe thuê. Nếu không có mũ phù hợp, hãy cân nhắc phương tiện khác cho chuyến đó.
Trong lúc dùng mũ thuê
- Đội mũ và cài quai suốt quãng đường; xách mũ trên tay hoặc để quai lỏng không đáp ứng yêu cầu đội và cài quai đúng quy cách.
- Kính mờ hơi nước khi trời lạnh ẩm là chuyện hay gặp; cách giữ tầm nhìn có trong bài kính mũ bảo hiểm mờ hơi nước.
- Nếu mũ bị rơi mạnh trong lúc thuê, báo cửa hàng khi trả và xin đổi chiếc khác nếu còn đi tiếp.
Câu hỏi thường gặp
Cửa hàng chỉ có một chiếc mũ, đi trong phố có cần khắt khe về độ vừa không?
Có. Độ vừa, quy chuẩn, tình trạng và cách cài quai đều quan trọng kể cả khi đi trong phố. Hỏi cửa hàng cỡ hoặc mẫu khác; nếu không có chiếc phù hợp, nên tự mua mũ.
Làm sao biết mũ quá chật hay chỉ ôm vừa?
Mũ vừa thì ôm đều mà không tạo điểm đau. Đội thử vài phút; nếu nhức ở một chỗ, hãy đổi cỡ hoặc mẫu, đừng mong đội lâu sẽ quen.
Cài quai lỏng cho dễ tháo có được không?
Không nên. Luật yêu cầu cài quai đúng quy cách, và quai lỏng khiến mũ dễ tuột. Nếu cài đúng mà khó chịu, hãy đổi mũ khác.
Mũ nửa đầu cửa hàng đưa có an toàn không?
Hình dáng mũ một mình không nói lên độ an toàn; cần xem tem hợp quy, tình trạng và độ vừa của chính chiếc mũ. Mũ nửa đầu không có phần che cằm như mũ trùm đầu.
Người ngồi sau có cần thử mũ riêng không?
Có. Mỗi người cần một chiếc mũ vừa đầu mình, được xem tình trạng và cài quai đúng cách.
Hỏi cửa hàng
Thuê xe máy Nguyễn Hà ở Ngõ 5 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, Hà Nội (gần Bến xe Gia Lâm), mở cửa 09:00–21:00 hằng ngày. Muốn hỏi trước về cỡ mũ cho bạn và người ngồi sau, gọi hoặc nhắn Zalo 0334 699 969.
Nguồn đã đối chiếu
- Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ (văn bản hợp nhất), Điều 33: datafiles.chinhphu.vn
- NHTSA, hướng dẫn chọn mũ bảo hiểm xe máy: nhtsa.gov
