Hành lý và phụ kiện
Kính chắn mũ bảo hiểm bị xước, mờ: kiểm tra trước khi nhận

Khoảng 8 phút đọc
Khi nhận mũ bảo hiểm thuê, người ta thường chỉ thử xem mũ có vừa đầu không. Kính chắn phía trước, thứ bạn sẽ nhìn xuyên qua suốt chuyến đi, lại ít được xem kỹ. Một chiếc kính xước, mờ hoặc quá tối có thể làm giảm tầm nhìn ngay cả khi mũ ôm vừa đầu. Bài này hướng dẫn cách kiểm tra kính chắn trước khi nhận mũ, phân biệt bụi bẩn với vết xước thật, và khi nào nên xin đổi kính hoặc đổi mũ khác.
Trả lời ngắn: đội mũ đúng cách, đứng ở chỗ an toàn và đủ sáng, hạ kính xuống hết rồi nhìn một vật đứng yên qua phần giữa và hai bên kính. Nếu vết xước, vệt mờ làm hình ảnh nhòe hoặc tạo chói, bản lề không giữ được kính, hay kính quá tối so với giờ bạn đi, hãy xin kính thay thế đúng loại hoặc một chiếc mũ vừa đầu khác trước khi chạy.
Vì sao một vết xước có thể đáng bận tâm hơn vẻ ngoài
Vết xước trên nhựa trong làm tán xạ ánh sáng, tạo chói hoặc vệt sáng quanh đèn xe, đặc biệt rõ khi trời tối hay đường ướt. Hướng dẫn chăm sóc mũ của chương trình SHARP (Anh) cảnh báo riêng về kính chắn bị xước và khuyên thay kính. Vì vậy, một vết nhìn từ ngoài tưởng chỉ là vết xước thẩm mỹ vẫn đáng nhìn lại từ bên trong.
Hãy nhìn qua kính vào một biển hiệu hoặc cạnh tòa nhà đứng yên trong ánh sáng bình thường, lần lượt ở vài điểm trong vùng nhìn quen thuộc, không nhìn thẳng vào đèn pha và không bước ra lòng đường để thử. Vết xước cắt ngang vùng bạn cần khi liếc sang bên vẫn đáng báo, dù phần giữa trông rõ. Đây là quan sát thực tế, không phải phép đo quang học; khi chưa chắc, hãy nhờ cửa hàng cùng xem.
Tách bụi bẩn và hơi nước ra khỏi hư hỏng thật
Bụi, xác côn trùng, vết tay và giọt mưa khô có thể làm kính trông đục. Hãy nhờ cửa hàng lau kính theo cách hãng mũ hướng dẫn rồi xem lại. Lau bằng vật nhám, dung môi hay kem đánh bóng gia dụng có thể làm hỏng lớp phủ hoặc tạo thêm vết xước; SHARP cũng khuyên làm sạch cẩn thận theo hướng dẫn của hãng. Kính mũ thuê không phải chỗ để thử sản phẩm lau chùi.
Nếu lau xong kính trong trở lại, đó chỉ là bụi bẩn. Nếu vết xước, màng mờ hoặc hình ảnh méo vẫn còn, hãy xin kính thay thế cùng loại hoặc mũ khác. Đừng cào thử bằng móng tay, đánh bóng hay phủ gì lên nhựa; kính chắn cần cho tầm nhìn tin cậy, không chỉ cần trông bóng khi giơ lên ánh sáng.
Hạ kính xuống và thử bản lề
Đội mũ đúng cách, đứng ở chỗ an toàn và mở, đóng kính vài lần. Kính phải di chuyển đúng thiết kế, dừng được ở vị trí mong muốn và đóng khít mà không phải ấn mạnh. Chú ý nắp che bản lề bị lỏng, chân bắt kính nứt, mép sắc hoặc kính tự rơi xuống. Đừng dán băng dính hay vặn các chi tiết lạ khi chưa được cửa hàng đồng ý. Một chiếc kính lắp lỏng lẻo, đập lạch cạch khi gió lùa cũng làm bạn mất tập trung dù mặt kính sạch.
Sổ tay lái xe mô tô của bang New York (Hoa Kỳ) nêu các tiêu chí cho đồ bảo vệ mắt và mặt: không trầy xước, gắn chắc, nhìn rõ sang hai bên, hạn chế bám hơi nước và đủ chỗ cho kính cận nếu cần. Đây là nguyên tắc chọn đồ của nơi khác, dùng để tham khảo cách kiểm tra, không phải quy định áp dụng ở Việt Nam.
Độ tối của kính và giờ bạn đi
Kính tối màu dễ chịu dưới nắng gắt nhưng làm chi tiết khó nhìn khi trời sập tối. Hướng dẫn an toàn về mũ, kính chắn và kính bảo hộ của Chính phủ Anh nói về kính chỉ dùng ban ngày, và sổ tay New York cũng lưu ý không dùng đồ bảo vệ mắt tối màu khi thiếu sáng. Cả hai đều không phải luật Việt Nam, nhưng nguyên tắc thì dễ hiểu: kính tối không hợp để đi buổi tối.
Nếu chuyến đi có thể kéo dài sau hoàng hôn, hãy hỏi cửa hàng có kính trong hợp với mũ này không. Đừng nghĩ cứ lật kính tối lên khi đang chạy là đủ: gió, bụi, mưa và côn trùng đều ảnh hưởng tầm nhìn. Kinh nghiệm giữ tầm nhìn khi đi đường tối có trong bài đi xe máy ban đêm ở nội đô. Nếu không nhìn đủ rõ, hãy cân nhắc lại chuyến đi.
Đeo kính cận: thử cùng lúc
Nếu bạn thường đeo kính cận hay kính viễn, hãy đeo nó khi thử mũ. Hạ kính chắn xuống, quay đầu tự nhiên và xem kính chắn có chạm hay đẩy gọng kính lệch không. Chú ý phản chiếu, hơi nước hay cảm giác bị ép mà khi thử riêng từng thứ không thấy. Vùng nhìn phải đủ dùng mà không phải chỉnh kính liên tục.
Một số mũ có lỗ thông gió hoặc phụ kiện chống mờ riêng của hãng. Hãy hỏi cửa hàng cái nào dùng được; đừng xịt chất lạ hay dán miếng chống mờ tự mua lên mũ thuê. Kính mờ hơi nước khi trời lạnh ẩm có bài riêng: kính mũ bảo hiểm mờ hơi nước khi trời lạnh ẩm. Nếu kính mờ hoặc đọng nước mưa khi đang chạy, hãy dừng ở chỗ an toàn rồi mới lau.
Kính trong không có nghĩa là mũ đạt
Một chiếc kính trong không chứng minh vỏ mũ, quai hay lớp lót phù hợp với bạn. Phần thử cỡ, cài quai và xem tình trạng mũ có trong bài thử mũ bảo hiểm khi nhận xe thuê, còn cách đọc tem hợp quy có trong bài mũ bảo hiểm có tem hợp quy. Mũ sai cỡ không trở nên an toàn vì kính trong, và mũ vừa đầu cũng không bù được cho một chiếc kính xước. Cả hai bước đều nằm trong lúc giao nhận đồ.
Nói với cửa hàng thế nào
Mô tả cụ thể sẽ giúp cửa hàng hiểu nhanh hơn câu “mũ này không ổn”:
- “Có hai vết xước cắt ngang chỗ mình nhìn thẳng.”
- “Bản lề không giữ được kính ở vị trí đóng.”
- “Kính này tối quá cho chuyến đi về buổi tối của mình.”
Mời nhân viên đội thử hoặc nhìn qua kính, rồi bàn về kính thay thế hay mũ khác. Kính thay thế phải đúng loại dành cho dòng mũ đó; trông giống nhau chưa chắc đã lắp vừa.
Danh sách kiểm tra trước khi nhận mũ
- Xem kính đã lau sạch từ cả mặt trong và mặt ngoài.
- Hạ kính xuống và nhìn một vật đứng yên qua vùng nhìn quen thuộc.
- Tìm vết xước, mảng mờ và chỗ làm hình ảnh méo.
- Mở, đóng nhẹ nhàng, chú ý bản lề lỏng hoặc nứt.
- So độ tối của kính với giờ bạn sẽ đi.
- Thử lại khi đeo kính cận nếu bạn thường đeo.
- Xin kính thay thế hoặc mũ khác nếu vấn đề vẫn còn.
Danh sách này giúp tránh một vấn đề tầm nhìn có thể lường trước. Nó không thay việc kiểm tra mũ của người có chuyên môn và không bảo đảm khả năng bảo vệ khi va chạm.
Câu hỏi thường gặp
Có nên tự đánh bóng vết xước trên kính mũ thuê không?
Không. Đánh bóng có thể làm hỏng lớp phủ và độ trong của kính. Hãy hỏi cửa hàng kính thay thế đúng loại cho mũ đó.
Kính tối màu có dùng được buổi tối không?
Kính tối làm cảnh vật khi thiếu sáng khó nhìn hơn. Nếu đi hoặc về sau hoàng hôn, hãy xin kính trong hợp với mũ.
Lau xong kính hết mờ thì dùng được không?
Xem lại vùng nhìn và bản lề. Nếu chỉ là bụi bẩn và kính còn tốt thì có thể dùng; hư hỏng còn lại thì cần xử lý.
Kính trong là mũ an toàn rồi phải không?
Không. Độ vừa, quai, vỏ mũ và dấu hiệu hư hỏng cần kiểm tra riêng. Kính trong chỉ là một phần.
Không có kính thay thế thì làm sao?
Hỏi cửa hàng một chiếc mũ khác vừa đầu có kính tốt. Nếu không có, cân nhắc tự mua mũ hoặc chỉ đi khi trời còn sáng và không mưa.
Hỏi cửa hàng
Thuê xe máy Nguyễn Hà ở Ngõ 5 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, Hà Nội (gần Bến xe Gia Lâm), mở cửa 09:00–21:00 hằng ngày. Muốn hỏi trước về mũ có kính trong cho chuyến đi buổi tối, gọi hoặc nhắn Zalo 0334 699 969.
Nguồn đã đối chiếu
- SHARP (Bộ Giao thông Anh), hướng dẫn chăm sóc mũ: sharp.dft.gov.uk
- New York DMV, sổ tay lái xe mô tô, phần chuẩn bị trước khi lái: dmv.ny.gov
- Chính phủ Anh, hướng dẫn an toàn về mũ, kính chắn và kính bảo hộ: gov.uk



