Xe ga
Vặn ga xe tay ga cho người mới: khởi hành êm, không giật
Khoảng 8 phút đọc
Trên xe tay ga, tay phải làm gần như mọi việc: vặn ga là xe đi, không có tay côn hay cần số để đỡ cho một cú vặn vụng về. Với người lần đầu cầm lái xe ga, nỗi sợ thường rất cụ thể: đứng ở ngã tư, xe phía sau bấm còi, cổ tay giật một cái và xe vọt về phía trước. Tin tốt là khởi hành êm là một thói quen có thể tập: cầm tay ga đúng tư thế, mở ga thật ít, chờ xe ăn rồi mới tăng dần, và luôn để ngón tay sẵn trên hai phanh. Bài này đi qua cách xe ga phản ứng với cổ tay, trình tự khởi hành, bài tập ở chỗ vắng, những điều không nên làm và cách xử lý khi xe vọt hoặc tay ga bị kẹt. Trước khi tập, hãy chắc chắn bạn đủ điều kiện điều khiển loại xe định thuê; xem trang thủ tục thuê xe máy Hà Nội.
Xe ga phản ứng với cổ tay của bạn như thế nào
Khi xe nổ máy và bạn chưa vặn ga, ly hợp ly tâm của xe ga được thiết kế để nhả: động cơ chạy nhưng bánh sau đứng yên. Khi bạn mở ga, vòng tua tăng dần đến lúc ly hợp bắt đầu ăn và xe lăn bánh. Giữa lúc vặn và lúc xe đi có một khoảng ngắn; người mới hay sốt ruột trong khoảng này, vặn thêm, rồi đúng lúc ly hợp ăn thì ga đã mở quá nhiều và xe giật mạnh.
Cách chữa là kiên nhẫn: mở ga một chút, chờ cảm giác xe ăn, rồi giữ yên tay ga khi xe đã chuyển động. Ngược lại, khi đóng ga, xe ga giảm tốc rất ít, ở tốc độ thấp gần như không đáng kể, nên việc dừng xe là của hai phanh. Một số mẫu xe có tính năng ngắt động cơ tạm thời khi dừng chờ và nổ lại ngay khi mở ga; nếu xe bạn thuê có tính năng này, cú mở ga đầu tiên sau khi dừng cần nhẹ hơn nữa. Đọc thêm bài xe ga tự tắt máy ở đèn đỏ là bình thường hay hỏng.
Tư thế cầm tay ga trước khi cho xe chạy
Cách bạn cầm tay ga quyết định tay ga dễ bị mở ngoài ý muốn đến đâu.
- Cổ tay thẳng hoặc hơi hạ thấp, ngang với mu bàn tay, thay vì nhô cao phía trên tay nắm. Từ tư thế này, một cú siết tay bất ngờ ít khi biến thành cú mở ga.
- Nắm vừa phải, không bóp chặt cả bàn tay. Tay nắm quá chặt thì mỗi lần giật mình là mỗi lần ga mở thêm.
- Hai ngón đặt hờ trên tay phanh mỗi khi đi chậm, đến gần nút giao hoặc đi trong đám đông, để phanh được ngay mà không phải di chuyển tay.
- Chỉnh gương trước khi chạy, không chỉnh khi xe đang lăn bánh bằng một tay.
Trình tự khởi hành êm
Làm theo cùng một thứ tự mỗi lần xuất phát, cho đến khi bạn không còn phải nghĩ về nó.
- Giữ. Khi đứng yên, đóng hẳn tay ga và giữ một phanh, để nếu lỡ vặn ga thì xe cũng khó chạy.
- Nhìn. Ngẩng lên nhìn về phía bạn muốn đi, xa hơn bánh trước nhiều.
- Nhả phanh và mở ga nhẹ. Trên mặt đường phẳng, nhả phanh có kiểm soát rồi mở một chút ga theo đúng hướng dẫn của mẫu xe. Không giữ ga lâu trong khi phanh vẫn đang bóp; theo trang hỏi đáp của Honda Việt Nam, giữ ga khi đang phanh là một trong những thói quen làm ly hợp xe ga nóng và rung giật.
- Chờ. Cảm nhận lúc xe ăn và giữ yên tay ga khi xe bắt đầu lăn, thay vì vặn thêm.
- Nhấc chân, rồi tăng dần. Khi xe đã đi thẳng và vững, đưa hai chân lên sàn để chân rồi tăng ga từng nấc nhỏ.
- Đặt tay lại lên phanh. Khi gần đến nút giao tiếp theo, nhả ga sớm và đặt ngón tay trở lại hai tay phanh.
Bài tập ở một chỗ vắng
Người mới cần được hướng dẫn phù hợp và tập có người kèm ở khu vực được phép, cách xa dòng xe. Chọn mặt đường bằng phẳng, khô, đủ rộng để dừng, đội mũ bảo hiểm cài quai đúng cách, và tập khi cơ thể tỉnh táo.
| Bài tập | Cách làm | Điều cần để ý |
|---|---|---|
| Tìm điểm xe ăn | Từ lúc dừng, mở ga thật chậm đến khi xe nhích, rồi đóng ga và phanh; lặp lại vài lần | Phải vặn bao nhiêu thì xe bắt đầu đi |
| Bò chậm bằng tốc độ đi bộ | Học cách đi chậm riêng của mẫu xe với người hướng dẫn; không giữ ga trong khi phanh đang kéo | Xe đi đều, không giật, không lắc lái |
| Nhả ga và dừng | Ở tốc độ vừa phải, đóng ga rồi bóp đều hai phanh đến khi dừng | Xe còn trôi bao xa và có dừng thẳng không |
| Chạy hình số 8 rộng | Giữ ga đều qua mỗi khúc cua, quay đầu nhìn về lối ra | Tay có đột ngột siết hoặc nhả ga giữa khúc cua không |
| Tập phản xạ giật mình, máy tắt | Ngồi yên trên xe, tập lăn tay ga về vị trí đóng trong lúc bóp hai phanh | Tay ga lăn về phía trước, đóng lại, khi các ngón tay bóp phanh |
Bài tập cuối là quan trọng nhất: phản xạ tự nhiên khi hoảng là nắm chặt tay, và trên xe ga, nắm chặt tay phải có thể là mở thêm ga. Tập cho tay quen động tác đóng ga cùng lúc với bóp phanh.
Ở nút giao khi xe phía sau bấm còi
Tiếng còi hay xe khác lách qua dễ thúc bạn đi khi chưa sẵn sàng. Một lần khởi hành chậm, êm vào khoảng trống bạn đã nhìn kỹ an toàn hơn nhiều so với một cú vọt vội vào khoảng trống chưa kiểm tra. Hãy giữ phanh và đứng yên đến khi đường thật sự trống, rồi làm lại đúng trình tự: nhìn, nhả phanh, mở ga nhẹ, chờ xe ăn. Nếu bạn còn phân vân nên thuê xe ga hay xe số cho việc đi phố đông, đọc bài xe ga hay xe số khi đi phố đông.
Những điều không nên làm với tay phải
- Không rồ ga khi xe đứng yên để thử xem máy có chạy không; trên xe ga, tay ga đó làm xe chạy.
- Không cầm tay ga khi đang leo lên, bước xuống xe hoặc dắt xe mà máy vẫn nổ; tắt máy trước.
- Không chạy với cổ tay nhô cao vòng qua tay nắm.
- Không bóp mạnh phanh trước khi tay lái đang bẻ ở tốc độ đi bộ; xe có thể đổ.
- Không lái một tay để vẫy, chỉ đường hoặc với lấy đồ.
Khi xe vọt bất ngờ hoặc tay ga bị kẹt
Nếu xe vọt về phía trước, lăn tay ga về vị trí đóng ngay lập tức, bóp đều cả hai phanh, mắt nhìn thẳng và giữ tay lái thẳng. Khi xe đã dừng, chống chân, hít thở rồi mới khởi hành lại theo đúng trình tự.
Tay ga không tự trả về khi bạn buông tay là lỗi của xe, không phải lỗi kỹ thuật lái. Tiếp tục bóp đều hai phanh; nếu xe có công tắc tắt máy, dùng nó để ngắt động cơ, rồi xi nhan và đưa xe vào lề an toàn. Đừng cố chạy tiếp. Tắt máy, chụp ảnh, gọi cửa hàng và làm theo hướng dẫn; không tự tháo hay chỉnh dây ga trên xe thuê.
Câu nên hỏi cửa hàng về tay ga của xe bạn thuê
- Xe này có tính năng tự ngắt động cơ khi dừng chờ không, nghĩa là xe sẽ nổ lại ngay khi mở ga?
- Độ rơ và độ trả về của tay ga đã được kiểm tra trước khi giao xe chưa?
- Xe có công tắc tắt máy không, nằm ở đâu?
Lúc nhận xe, hãy tự xoay tay ga vài lần khi máy tắt để cảm nhận nó trả về nhẹ nhàng, rồi đi thử một vòng ngắn ở chỗ vắng trước khi ra phố.
Câu hỏi thường gặp
Bao lâu thì người mới quen tay ga xe ga?
Thao tác khởi hành và dừng thường quen sau vài buổi tập ngắn ở chỗ vắng. Đi tự tin trong phố đông cần lâu hơn, tùy người; đừng đánh giá mình bằng tốc độ, hãy đánh giá bằng việc bạn có khởi hành êm đều mỗi lần không.
Xe ga có bị chết máy nếu tôi mở ga quá ít không?
Không theo kiểu xe số. Mở ga quá ít thì xe chưa đi, chỉ vậy. Xe đang nổ mà tự tắt khi dừng chờ thường là do tính năng ngắt động cơ tạm thời của một số mẫu.
Tôi có nên chọn xe nhẹ để tập không?
Xe nhẹ, yên thấp giúp chống chân dễ hơn khi mới tập. Hỏi cửa hàng mẫu nào còn trống phù hợp với chiều cao và kinh nghiệm của bạn; xem thêm bài chọn xe máy thuê phù hợp.
Liên hệ cửa hàng
Thuê xe máy Nguyễn Hà mở cửa 09:00–21:00 hằng ngày tại Ngõ 5 Nguyễn Văn Cừ, Bồ Đề, Long Biên, gần Bến xe Gia Lâm. Gọi hoặc nhắn Zalo 0334 699 969. Xem các mẫu xe ga ở trang thuê xe ga Hà Nội và giá tham khảo ở bảng giá thuê xe máy.
