Xe số và xe côn
Đường ướt sau mưa: về số thấp quá gấp làm bánh sau dễ trượt, cách giảm số cho êm bằng xe số và xe côn tay
Khoảng 5 phút đọc
Sau cơn mưa, mặt đường còn ướt và bóng. Bạn giảm tốc để vào cua hoặc dừng đèn đỏ, về số thấp thật nhanh để xe chậm lại, rồi bánh sau bỗng trượt hoặc kêu lên một tiếng. Khi về số thấp quá gấp trong lúc tốc độ vẫn còn cao, máy kéo bánh sau chậm lại đột ngột; trên mặt đường khô bánh có thể vẫn còn bám, nhưng trên mặt đường ướt bánh sau dễ bị khóa hoặc trượt. Bài này giải thích vì sao về số quá gấp trên đường ướt nguy hiểm, cách giảm số cho êm bằng xe số không côn và xe côn tay, và cách phanh phối hợp. Đây là nguyên lý chung, không phải thông số của một mẫu xe, và bài không thay cho việc tập có người hướng dẫn.
Vì sao về số thấp quá gấp làm bánh sau dễ trượt
| Tình huống | Điều xảy ra |
|---|---|
| Về số thấp khi tốc độ còn cao | Máy bị bánh sau kéo quay nhanh, tạo lực hãm mạnh lên bánh sau |
| Nhả côn đột ngột ở số thấp (xe côn tay) | Bánh sau bị hãm gần như tức thời |
| Mặt đường ướt, bóng | Lốp bám đường kém hơn, nên lực hãm đột ngột dễ làm bánh khóa |
| Vừa vào cua, vừa về số | Xe nghiêng khiến bánh sau càng dễ trượt |
Mức độ nguy hiểm phụ thuộc xe, tốc độ, tình trạng lốp và độ trơn của mặt đường.
Nguyên tắc: giảm tốc trước, về số sau
- Nhìn xa và giảm tốc sớm khi thấy cua, đèn đỏ hoặc chỗ ướt phía trước.
- Dùng phanh để giảm tốc là chính, với lực nhẹ và đều, cả phanh trước và phanh sau.
- Chỉ về số khi tốc độ đã giảm đủ so với số định về, từng số một, không nhảy cóc nhiều số.
- Nhả ga trước khi về số để lực của máy không giật khi vào số mới.
- Về số xong thì nhả côn (xe côn tay) hoặc thả chân khỏi cần số nhẹ nhàng (xe số không côn), giữ ga đều, không thả đột ngột.
Xe số không côn: giảm số cho êm
- Nhả ga, đạp số về từng nấc khi xe đã chậm lại nhờ phanh.
- Đừng về số liên tục chỉ để hãm xe; hãy dùng phanh để giảm tốc, số chỉ để phù hợp tốc độ.
- Nếu thấy bánh sau rung hoặc xe giật ngay sau khi về số, đừng đạp thêm số; nhả bớt phanh sau, giữ lái thẳng, để xe ổn định và đợi tốc độ giảm thêm rồi mới về số tiếp.
- Chạy chậm hơn bình thường trên đường ướt, nhất là ở các đoạn cua.
Xe côn tay: giảm số cho êm
- Bóp côn, về số, rồi nhả côn thật nhẹ. Nhả côn chậm ở số thấp giúp máy kéo bánh sau từ từ.
- Nhả ga trước khi bóp côn để vòng tua không vọt lên khi về số.
- Không về hai số liên tiếp rồi mới nhả côn khi chưa quen; hãy làm từng số một.
- Phanh nhẹ trước, giữ lái thẳng, rồi mới về số khi xe đã chậm hơn.
Phanh trên đường ướt
- Bóp phanh sớm, nhẹ và đều thay vì bóp gấp; bóp phanh trước từ từ, vì bánh trước khóa trên đường ướt rất khó kiểm soát.
- Dùng cả phanh trước và phanh sau với lực vừa phải.
- Nếu bánh sau bắt đầu trượt hoặc xe rung, nhả bớt lực phanh, giữ xe thẳng rồi bóp lại nhẹ hơn.
- Tăng khoảng cách với xe phía trước nhiều hơn lúc đường khô.
- Tránh phanh khi đang nghiêng xe ở cua; giảm tốc trước khi vào cua.
Thao tác dễ làm trượt bánh sau trên đường ướt
- Về số thấp thật nhanh để xe chậm lại khi tốc độ còn cao.
- Nhả côn đột ngột ở số thấp trên đường ướt.
- Phanh gấp bằng phanh sau khi đang vào cua ướt.
- Giữ tốc độ như lúc đường khô vì thấy xe vẫn bám.
- Vừa về số vừa nhìn điện thoại hoặc bản đồ.
Nếu bánh sau đã trượt
- Giữ bình tĩnh, giữ tay lái thẳng, nhìn về phía bạn muốn đi.
- Đừng bóp phanh thêm; nhả bớt lực phanh sau. Với xe côn tay, nếu bánh sau khóa do vừa về số, bóp côn để ngắt lực hãm của máy rồi nhả côn thật chậm khi xe đã thẳng và ổn định. Xe số không có tay côn thì giữ lái thẳng, nhả bớt phanh sau và đừng đạp thêm số.
- Khi xe đã ổn định, giảm tốc từ từ và dừng nếu cần.
- Nếu xe đổ, tránh để chân kẹt dưới xe; tắt máy khi xe đã nằm yên và kiểm tra xung quanh.
Sau tình huống này, hãy dừng ở chỗ an toàn nghỉ một lúc trước khi đi tiếp.
Luyện lại và chuẩn bị trước khi mưa
Nếu đã lâu bạn không đi xe, hãy tập phanh và về số ở chỗ vắng trước. Phần tập thăng bằng, phanh và quay đầu ở nơi vắng được nói trong bài Lâu rồi không cầm lái: tập lại thăng bằng, phanh và quay đầu ở nơi vắng trước khi vào phố đông. Cách giảm tốc trước cua được nói trong bài Vào cua gắt trên đường đê hoặc đường ngoại thành: giảm tốc trước cua, nhìn xa và không phanh gấp giữa cua. Nếu mưa làm bạn trả xe muộn, bài Trả xe muộn vì kẹt xe hoặc mưa lớn: nhắn cửa hàng thế nào và hỏi cách tính ra sao nói về cách nhắn cửa hàng.
Hỏi cửa hàng về xe số khi trời mưa
- Xe này là xe số không côn hay xe côn tay.
- Phanh trước và phanh sau của xe này nằm ở tay hay ở chân.
- Nếu xe trượt hoặc đổ nhẹ khi trời mưa thì cần báo gì và báo bằng số nào.
Số điện thoại của cửa hàng: 0334 699 969.