Tắt xi nhan trên xe máy thuê: tập trái, phải, hủy khi xe đứng yên trước khi ra đường

Quên tắt xi nhan là lỗi nhỏ nhưng rất dễ gặp khi đi một chiếc xe lạ. Bạn rẽ xong, xi nhan vẫn nháy, người phía sau tưởng bạn sắp rẽ tiếp và chen lên. Hoặc bạn định bấm hủy xi nhan nhưng lại bấm nhầm còi. Bài này hướng dẫn cách làm quen với công tắc xi nhan của xe thuê khi xe còn đứng yên ở cửa hàng, dựa trên sách hướng dẫn sử dụng Honda LEAD 125 bản Việt Nam và các bài báo về mức phạt theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP. Mỗi dòng xe bố trí công tắc một kiểu, nên hãy tập trên đúng chiếc xe bạn nhận.

Trả lời nhanh

Trước khi rời cửa hàng, dựng xe chắc chắn, bật khóa điện, rồi tập đủ một vòng: gạt xi nhan trái, nhìn đèn báo trên đồng hồ và đèn ngoài xe, ấn công tắc để tắt; gạt xi nhan phải, nhìn lại, ấn để tắt. Làm lại vài lần, cả khi đeo găng tay nếu bạn định đeo. Sách hướng dẫn Honda LEAD 125 ghi “ấn vào công tắc để tắt báo rẽ” và không nói xi nhan tự tắt, nên đừng chờ xe tự hủy. Sau mỗi lần rẽ hoặc chuyển làn, hãy tạo thói quen ấn hủy ngay. Nếu công tắc kẹt, đèn một bên không sáng hoặc nháy bất thường, báo cửa hàng trước khi chạy.

Vì sao công tắc nhỏ này đáng tập

Xi nhan là cách duy nhất để người xung quanh biết bạn định làm gì trước khi bạn làm. Sách hướng dẫn Honda LEAD 125 dặn bật đèn báo rẽ trước khi rẽ hoặc chuyển làn đường để báo cho người tham gia giao thông khác, và bật đèn báo rẽ để báo hướng di chuyển khi bắt đầu cho xe chạy từ lề đường. Một xi nhan quên tắt thì ngược lại: nó báo sai ý định của bạn.

Về xử phạt, bài của Báo điện tử Luật sư Việt Nam ngày 16/2/2025 dẫn điểm a khoản 3 Điều 7 Nghị định 168/2024/NĐ-CP: người điều khiển xe máy chuyển hướng mà không có tín hiệu báo hướng rẽ có thể bị phạt từ 600.000 đến 800.000 đồng. Nếu chuyển hướng, chuyển làn không đúng quy định mà gây tai nạn giao thông, mức phạt theo điểm a khoản 10 Điều 7 là từ 10 đến 14 triệu đồng, kèm trừ 10 điểm giấy phép lái xe theo điểm d khoản 13 Điều 7, theo cùng bài báo. Mức phạt có thể thay đổi khi văn bản được sửa; lý do chính để tập vẫn là an toàn, không phải tiền phạt.

Tìm công tắc trên đúng chiếc xe bạn nhận

Trên nhiều xe máy, công tắc xi nhan, nút còi và công tắc đèn nằm gần nhau ở cụm công tắc tay lái. Khi mới đổi xe, ngón tay quen vị trí của xe cũ rất dễ bấm nhầm: định hủy xi nhan lại bóp còi, hoặc định bóp còi lại gạt xi nhan. Vì vậy đừng nghĩ “xe nào cũng giống nhau”.

Trước khi nổ máy, hãy nhìn kỹ cụm công tắc bên tay trái và tay phải, đọc ký hiệu trên từng nút, và hỏi nhân viên nếu thấy nút lạ. Một số xe có thêm công tắc đèn cảnh báo nguy hiểm (hai bên cùng nháy), công tắc chuyển pha cốt hoặc nút đề; hãy biết nút nào là nút nào trước khi ra đường. Cách dùng đèn pha và đèn cốt trong phố có trong bài bật đèn pha hay đèn cốt khi chạy trong phố đông.

Một ví dụ từ sách hướng dẫn Honda

Sách hướng dẫn sử dụng Honda LEAD 125 (mã NHX125, bản quyền 2024) liệt kê công tắc đèn báo rẽ và nút còi trong phần các công tắc ở trang 30, và ghi cách tắt xi nhan: ấn vào công tắc để tắt báo rẽ. Trang 29 liệt kê đèn báo rẽ phải và đèn báo rẽ trái trong nhóm đèn báo trên đồng hồ. Phần chữ của sách không nói xi nhan tự tắt sau khi rẽ.

Đây là một dòng xe cụ thể, không phải quy tắc chung cho mọi xe. Có dòng xe ở thị trường khác có chức năng tự hủy xi nhan; có xe bố trí nút còi ở vị trí khác. Nếu cửa hàng có sách hướng dẫn hoặc bạn tìm được sách của đúng dòng xe, hãy xem trang về công tắc trên tay lái.

Tập trái, phải, hủy khi xe đứng yên

Việc này mất khoảng một phút và nên làm ngay ở cửa hàng, khi xe đã dựng chân chống ở chỗ bằng phẳng:

1. Bật khóa điện để hệ thống đèn hoạt động. Không cần vặn ga.
2. Gạt công tắc sang trái. Nhìn đèn báo rẽ trái trên đồng hồ nháy, rồi nhìn đèn xi nhan trái phía trước và phía sau xe. Nếu được, nhờ nhân viên đứng phía sau xác nhận đèn sau sáng.
3. Ấn công tắc để tắt. Kiểm tra đèn báo trên đồng hồ đã ngừng nháy.
4. Gạt sang phải, làm tương tự với đèn bên phải, rồi ấn để tắt.
5. Lặp lại ba đến bốn lần mà không nhìn xuống tay, để ngón cái tự tìm được công tắc.
6. Bấm thử còi một lần để biết vị trí nút còi so với công tắc xi nhan.

Nếu đèn báo trên đồng hồ nháy nhanh hơn bình thường hoặc một bóng không sáng, đó là dấu hiệu cần báo cửa hàng; xem bài xi nhan nháy nhanh hơn bình thường. Danh sách kiểm tra đầy đủ khi nhận xe, gồm đèn, còi, gương và phanh, có trong bài kiểm tra xe máy thuê trước khi nhận.

Tập với găng tay bạn sẽ đeo

Găng tay dày, găng tay chống nắng hay găng đi mưa làm ngón cái kém nhạy. Công tắc xi nhan nhỏ và hành trình ngắn, nên có khi bạn tưởng đã ấn hủy nhưng thực ra chưa. Hãy đeo đúng đôi găng bạn định dùng và tập lại vòng trái, phải, hủy. Nếu găng quá dày đến mức không cảm nhận được công tắc, cân nhắc đổi găng mỏng hơn cho những đoạn đi trong phố.

Hủy bằng tay và tự hủy là hai việc khác nhau

Người quen lái ô tô thường chờ xi nhan tự tắt khi trả lái. Trên phần lớn xe máy, bạn phải tự ấn để tắt; sách LEAD 125 cũng chỉ ghi cách tắt bằng cách ấn công tắc. Vì vậy hãy tạo một thói quen cố định: rẽ xong, trả lái thẳng, ấn hủy xi nhan, rồi liếc đồng hồ để chắc đèn báo đã tắt.

Ở ngã tư đông, bạn có thể phải dừng chờ khá lâu với xi nhan đang bật. Đừng tắt xi nhan khi vẫn còn chờ rẽ, và cũng đừng quên tắt khi đã rẽ xong. Hai lỗi này đều khiến người khác đoán sai.

Đèn cảnh báo nguy hiểm không thay cho xi nhan

Trên xe có công tắc đèn cảnh báo nguy hiểm, bật công tắc này làm xi nhan hai bên cùng nháy. Đó là tín hiệu báo xe đang gặp sự cố hoặc đang dừng ở chỗ cần chú ý, không phải tín hiệu rẽ. Nếu bạn chưa tìm được công tắc xi nhan, đừng dùng đèn cảnh báo để thay; hãy dừng ở chỗ an toàn và tìm đúng công tắc trước.

Khi công tắc hoặc đèn có vẻ hỏng

• Công tắc kẹt, gạt không về giữa hoặc ấn không tắt: báo cửa hàng, không tự tháo cụm công tắc.
• Một bên không sáng, hoặc đèn báo nháy rất nhanh: chụp ảnh hoặc quay video ngắn cả đèn ngoài và đồng hồ, gửi cho cửa hàng.
• Xi nhan sáng nhưng không nháy: cũng là dấu hiệu cần báo.
• Đang đi thì xi nhan hỏng: chạy chậm, đi sát lề phải, hạn chế chuyển làn, dừng ở chỗ an toàn và liên hệ cửa hàng.

Xi nhan chỉ là một phần của việc chuyển hướng

Bật xi nhan không cho bạn quyền rẽ ngay. Thứ tự an toàn là: nhìn gương và quay đầu quan sát, bật xi nhan sớm, giảm tốc, chuyển hướng khi có khoảng trống, rồi tắt xi nhan. Ở Hà Nội, xe máy đi rất sát nhau, nên bật sớm hơn một chút và giữ tốc độ ổn định giúp người phía sau kịp hiểu ý bạn.

Năm bước khi nhận xe

Câu hỏi thường gặp

Xe máy có tự tắt xi nhan sau khi rẽ không?

Phần lớn phải tắt bằng tay. Sách hướng dẫn Honda LEAD 125 ghi ấn vào công tắc để tắt báo rẽ và không nói xi nhan tự tắt. Hãy tập ấn hủy sau mỗi lần rẽ.

Rẽ không bật xi nhan bị phạt bao nhiêu?

Theo bài của Báo điện tử Luật sư Việt Nam ngày 16/2/2025, người điều khiển xe máy chuyển hướng không có tín hiệu báo hướng rẽ có thể bị phạt 600.000–800.000 đồng theo Nghị định 168/2024; nếu gây tai nạn, mức phạt là 10–14 triệu đồng và trừ 10 điểm giấy phép lái xe.

Đèn trên đồng hồ nháy có nghĩa là đèn ngoài xe cũng sáng không?

Không chắc. Hãy nhìn trực tiếp đèn trước và sau, hoặc nhờ người đứng phía sau xác nhận. Đèn báo nháy nhanh bất thường thường là dấu hiệu cần kiểm tra.

Bấm nhầm còi khi định tắt xi nhan thì sao?

Đó là lý do nên tập khi xe đứng yên. Bấm thử còi một lần để biết vị trí, rồi tập vòng trái, phải, hủy vài lần cho quen tay.

Có được tự sửa công tắc xi nhan bị kẹt không?

Không nên. Báo cửa hàng để họ sửa hoặc đổi xe; tự tháo cụm công tắc của xe thuê có thể gây tranh cãi khi trả xe.

Nhận xe ở Long Biên

Thuê xe máy Nguyễn Hà ở Ngõ 5 Nguyễn Văn Cừ, phường Bồ Đề, Long Biên, Hà Nội (gần bến xe Gia Lâm), mở cửa 09:00–21:00 hằng ngày. Khi nhận xe, bạn có thể nhờ nhân viên chỉ cụm công tắc và tập xi nhan ngay tại cửa hàng. Các bước thuê xe xem tại trang Thủ tục thuê xe máy ở Hà Nội. Gọi hoặc nhắn tin: 0334 699 969.

Nguồn đã đối chiếu

• Honda Việt Nam, sách hướng dẫn sử dụng LEAD 125 (NHX125, © 2024), trang 4, 20, 29, 30: cdn.honda.com.vn
• Báo điện tử Luật sư Việt Nam, Xe máy chuyển hướng không bật xi nhan bị xử phạt thế nào (16/2/2025): lsvn.vn