Xe ga leo dốc đèo dài: dấu hiệu máy nóng và cách xuống dốc không để cháy phanh

Con đèo dài, xe ga đã leo một lúc lâu, bạn nghe máy gắt hơn và thấy xe kém đà so với lúc đầu. Xuống dốc, tay phanh bắt đầu mềm đi và bạn thoáng ngửi thấy mùi khét. Đó là hai vấn đề cần lưu ý khi đi đèo bằng xe ga: máy quá nóng khi leo và phanh quá nóng khi xuống. Bài này nói về dấu hiệu máy nóng, cách leo dốc đèo dài để xe không bị quá tải, cách xuống dốc để phanh không bị cháy, và việc nên làm khi thấy dấu hiệu bất thường. Bài chỉ nêu nguyên lý chung, không phải thông số của một mẫu xe, và không thay cho sách hướng dẫn của chính chiếc xe.

Vì sao đường đèo làm xe ga nóng và mỏi

Mức độ nóng khác nhau tùy xe, tải, thời tiết và độ dài con dốc.

Dấu hiệu máy đang nóng quá mức

• Đèn hoặc kim báo nhiệt sáng lên, nếu xe có đồng hồ nhiệt (không phải xe nào cũng có).
• Xe kém đà rõ rệt dù bạn vặn ga như cũ.
• Máy kêu gắt hoặc có tiếng lạ khác với lúc mới leo.
• Có mùi khét, mùi nhựa hoặc mùi dầu nóng từ khu vực máy.
• Có khói hoặc hơi nước bốc ra từ khu vực máy.

Nếu thấy một trong những dấu hiệu này, hãy dừng nghỉ ở chỗ an toàn thay vì cố leo tiếp.

Cách leo dốc đèo dài cho đỡ nặng máy

1. Vào dốc với tốc độ vừa phải, không lao nhanh rồi vặn ga hết cỡ liên tục.
2. Giữ ga đều, tránh nhả ga rồi vặn mạnh lại nhiều lần.
3. Giữ khoảng cách với xe phía trước để không phải phanh và tăng tốc lại giữa dốc.
4. Chia chặng: nếu con đèo dài, hãy dừng nghỉ ở những chỗ rộng, an toàn thay vì cố leo một mạch.
5. Giảm tải nếu có thể, ví dụ chia bớt hành lý hoặc cân nhắc đi xe khác nếu chở hai người và hành lý nặng.
6. Để máy nguội trước khi đi tiếp nếu thấy máy gắt.

Cách xuống dốc không để phanh quá nóng

1. Giảm tốc trước khi vào dốc xuống, không chờ xe lao nhanh rồi mới bóp phanh.
2. Dùng cả phanh trước và phanh sau, mỗi phanh một lực vừa phải, xen kẽ nhả nhẹ.
3. Đừng rê phanh liên tục, nhưng cũng đừng thả xe lao tự do. Phanh dứt khoát để giảm tốc xuống mức bạn kiểm soát được, nhả phanh một nhịp cho phanh bớt nóng, rồi lặp lại; đừng để xe tăng tốc quá nhiều rồi mới phanh.
4. Giữ tốc độ xuống thấp và thả ga hẳn; xe ga không có số thấp để hãm như xe có cần số nên phanh phải gánh nhiều hơn. Không tắt máy để xuống dốc.
5. Dừng nghỉ giữa dốc ở chỗ an toàn nếu phanh bắt đầu mềm.

Dấu hiệu phanh bị quá nóng

Khi dừng nghỉ giữa đèo

• Tấp vào chỗ rộng, nền chắc, tắt máy và dựng xe vững.
• Đợi cho máy và phanh nguội, đừng đi tiếp khi còn thấy mùi khét hoặc hơi nóng bốc ra.
• Đừng tạt nước lên máy hoặc lên phanh đang nóng; thay đổi nhiệt đột ngột có thể gây hại.
• Đừng mở nắp bình nước làm mát hoặc nắp két nước khi máy còn nóng, nếu xe có hệ thống làm mát bằng dung dịch; nước nóng có thể phun ra gây bỏng. Đừng chạm vào máy, ống xả, đĩa phanh khi còn nóng.
• Uống nước, nghỉ chân và kiểm tra lại hành lý trước khi đi tiếp.

Khi nào nên dừng hẳn và gọi cửa hàng

1. Xe có khói, mùi khét nặng hoặc đèn báo nhiệt vẫn sáng sau khi nghỉ.
2. Phanh vẫn mềm hoặc kém ăn sau khi đã nghỉ cho nguội.
3. Xe mất đà rõ rệt dù đã nghỉ.

Hãy nói rõ vị trí và hiện tượng. Đừng cố chạy tiếp cho tới chỗ có sóng điện thoại nếu xe có dấu hiệu quá nóng.

Chuẩn bị trước chuyến đi đèo

Nếu chuyến đi đèo là chặng dài trong ngày, hãy tính thời gian nghỉ và số điểm dừng ngay từ đầu; bài Chỉ có một ngày nghỉ mà muốn đi ba nơi: bỏ bớt điểm nào để chuyến đi không thành cuộc chạy đua nói về việc bỏ bớt điểm khi chỉ có một ngày nghỉ. Cách giảm tốc trước cua và nhìn xa được nói trong bài Vào cua gắt trên đường đê hoặc đường ngoại thành: giảm tốc trước cua, nhìn xa và không phanh gấp giữa cua.

Hỏi cửa hàng về đi đèo bằng xe ga

• Chiếc xe ga này có phù hợp với đường đèo dài và chở hai người không.
• Xe có đồng hồ hoặc đèn báo nhiệt không, và đèn đó trông thế nào.
• Số điện thoại nào dùng để báo khi xe quá nóng hoặc phanh yếu giữa đèo.

Số điện thoại của cửa hàng: 0334 699 969.